وسیلهای است که برای قطع و وصل، تنظیم میزان جریان یا منحرفکردن مسیر جریان سیالها (گازها، مایعات و حتی خمیر و…) به وسیلهٔ بستن، بازکردن، نیمهبازکردن یا منحرفکردن یک مسیر بهکار میرود. شیرها در اصل، خود نوعی فیتینگ یا وصاله هستند، ولی به دلیل گستردگی و اهمیت به صورت مجزا بررسی میشوند.
یکی از سادهترین و قدیمیترین انواع شیرها، دریچه یا صفحهٔ مسدودکنندهای است که کشاورزان درون کانالهای آب کار میگذارند و برای بازکردن یا بستن مسیر آب به زمینهای کشاورزی استفاده میکنند.
شیرها کاربردهای مختلفی دارند؛ ازجمله کنترل جریان آب در کشاورزی و آبیاری تا فرایندهای پیچیدهٔ کنترل فرایند در پالایشگاهها و کارخانجات فرایندی، بازوبستکردن آب در ماشینهای لباسشویی و ظرفشویی تا شیرهای برداشت آب خانگی.
شیرها بر اساس مکانیزم و نوع و کاربرد، انواع بسیار گوناگونی دارند. اندازه شیرها بسیار گستردهاست. از سایزهای بسیار کوچک برای نصب بر روی لولههایی به قطر ۰٫۱ میلیمتر تا ۶۰ سانتیمتر. شیرهایی وجود دارند که قطر دهانه آنها به ۵ متر نیز میرسد. قیمت آنها نیز از شیرهای ارزان قیمت قابل بازیافت تا شیرهایی که هزارها دلار قیمت هر اینچ آنهاست متغیر است.
